[Để bưởi Diễn sai quả-phần 4]Tại sao phải cắt tỉa cành,tạo tán

Cắt tỉa cành,tạo tán không đơn thuần chỉ có tác dụng giúp cây bưởi Diễn có thể loại bỏ nguy cơ sâu bệnh tấn công,các cành vô ích,làm tăng cường khả năng quang hợp mà còn có ý nghĩa hết sức quan trọng trong việc nâng cao năng suất khi thu hoạch.

Theo các nhà khoa học thì nếu cây ăn quả được chăm sóc,cắt tỉa cành cũng như tạo tán hợp lý thì tỷ lệ các cành hữu ích sẽ đạt xấp xỉ 40%. Mà chính chúng lại là những cành mang hoa và đậu quả cho năm sau do đó việc làm này là cần thiết để giảm tỷ lệ cành chết,tạo điều kiện cho lộc non phát triển khỏe mạnh,ổn định năng suất.

cat-tia-canh-tao-tan-cho-cay-buoi-dien

A. KỸ THUẬT CẮT TỈA

Cắt tỉa cành  giúp trẻ hóa,tái sinh những cây đã già cỗi làm số trái cho thu hoạch giảm đi,việc làm này còn làm tăng sự phân hóa hoa nhờ tích lũy được lượng lớn chất đạm.  Nó giúp tối ưu việc tập trung dinh dưỡng cho cành sinh dưỡng và cành hữu ích tạo tiền đề để ra hoa đậu quả nhiều hơn,duy trì ổn định mùa vụ.

Không chỉ có ý nghĩa trong việc sinh trưởng,việc cắt cành hợp lý giúp toàn bộ cây được cung cấp ánh sáng từ đó cải thiện màu sắc và kích thước của quả khi thu hoạch. Nếu bạn muốn nâng tỷ lệ số bưởi Diễn loại 1 trên vườn của mình thì đây chính là cách vô cùng hữu hiệu. Theo bác Tuấn 1 chủ vườn bưởi Diễn ở Văn Trì chia sẻ: “nếu bỏ qua việc cắt tỉa cây sẽ cho trái nhỏ không ngọt,mẫu mã kém do tỷ lệ đường và đạm không cân đối,thiếu sự tập trung dinh dưỡng …”

a. Cách cắt tỉa

Cần tập trung vào việc xử lý những cành yếu,có dấu hiệu mang bệnh đề phòng chúng lây lan sang các cành khỏe mạnh khác. Cành khô,cành xấu đang mang quả cũng cần được cắt bỏ để loại bỏ mầm mống gây bệnh,cải thiện chất lượng quả khi thu hoạch.

Những cành vượt,cành xòe,cành xà xuống đây là những nhóm cành không có giá trị ngược lại còn tiêu tốn chất dinh dưỡng khi tồn tại. Bà con có thể tận dụng chúng để nhân giống bằng một số phương pháp truyền thống như giâm hay chiết cành bưởi .

Tham khảo thêm Video kỹ thuật cắt tỉa trẻ hóa cây bưởi của Đài truyền hình khuyến nông tỉnh Hậu Giang:

b. Thời gian thích hợp để cắt tỉa

Nên tiến hành vào những ngày khô ráo để tổn thương mau lành,đồng thời hạn chế bệnh hại tấn công tốt nhất là vào trước mùa mưa,trong 1 năm cắt tỉa vào 3 thời điểm chính bao gồm:

Khi chưa ra cành lá mới

Những cây bưởi Diễn tơ có sức phát triển cành lá quá mạnh mẽ nhưng lại không cho quả,hoặc cho rất ít. Ngoài ra những cây có độ tuổi trên 15 năm năng suất đã bắt đầu giảm cần được cắt tỉa để cải thiện năng suất,đưa vào chế độ thâm canh lâu dài,hạn chế thoái hóa và làm trẻ hóa cây.

Tùy vào tình trạng sinh trưởng,độ lớn của cây ta sẽ cân đối số cành,lá cắt tỉa sao cho phù hợp nhất để không làm ảnh hưởng đến việc nuôi quả đang có trên cây. Thường thì những cây tơ số cành cần cắt tỉa ở mức 20-30% ,trong khi cây cỗi số cành cắt tỉa sẽ nhỏ hơn 20% .

Bản thân các chồi mọc ở đầu nhánh sẽ là các cành  mang trái,ta cần cắt những cành cựa mọc dọc thân ngoài ra những ngọn quá dài,nếu đậu nhiều sẽ không đảm bảo chất dinh dưỡng ta cũng cần cắt bớt.

Những cành cho trái trong mùa trước đã già yếu cũng nên loại bỏ,giữ lại những cành đang khỏe mạnh sinh trưởng tốt,cành nhỏ không được ánh sáng chiếu đến,bị tật gãy.

Khi phát lộc

Như trong phần kỹ thuật thúc lộc mà banbuoidien.net đã từng đề cập,thì bưởi Diễn có 4 mùa ra lộc ngoài chế độ chăm bón  hợp lý,thì việc cắt tỉa cành cũng góp phần không nhỏ giúp cây sai quả trong mùa sau. Những cành được loại bỏ như cành vượt,cành vô ích sẽ giúp các nhánh chính phát triển tốt hơn qua đó sẽ giúp cải thiện mẫu mã,năng suất,kích thước trái .

Cắt tỉa sau thu hoạch

Giai đoạn sau thu chúng ta sẽ tiến hành cắt tỉa 1 lượng nhỏ chủ yếu để loại bỏ những cành vượt tán,cành bị bệnh,cành chỉ còn cuống ,cành khô…mục đích giúp cây đâm chồi nảy lộc đồng loạt,khỏe mạnh cũng như tiện chăm sóc khi bước vào thời kỳ phát lộc đông.

B. KỸ THUẬT TẠO TÁN

Có ý nghĩa quan trọng trong việc định hướng phát triển của cây bưởi Diễn nói riêng và cây ăn qua nói chung. Những vườn bưởi có mật độ dày muốn đưa vào thâm canh thì tạo tán chắc chắn là không thể bỏ qua.

Cũng có tác dụng gần tương tự như cắt tỉa như giúp cây tập trung dinh dưỡng tốt hơn,cải thiện khả năng ra hoa đậu quả,đưa cây vào chế độ thâm canh lâu dài…Ngoài ra tạo tán còn định hình bộ khung vững chắc cho cây từ đó hạn chế việc gãy đổ,dễ dàng chăm sóc,phun thuốc,hạn chế sâu bệnh…

tao-tan-cho-cay

a. Thời gian thích hợp để tạo tán

Trong 1 đến 3 năm đầu kể từ khi bắt đầu trồng,nên tiến hành vào ngày nắng ráo.

b. Cách tạo tán cho bưởi Diễn

Kiểm soát chiều cao của tán cây: Khi cành bưởi cao trên 3-4m thì cắt bỏ nhằm khống chế và duy trì chiều cao của cây trồng trong tầm kiểm soát để duy trì sức sống tốt của cây, đảm bảo sự cân bằng sinh trưởng và kết trái ở mức tối đa,tiện thu hoạch,dễ dàng chăm sóc và phun thuốc…

Trước khi thực hiện ta cần định hình trước bộ khung của cây,xác định chiều cao hợp lý. Về mặt lý thuyết cấu trúc chuẩn của  cây sẽ là:  1 thân chính,3 – 5 cành cấp 1 phân bố đều,độ xòe vừa đủ để cân bằng lực,cành cấp 2 cũng chỉ để 3 – 5 cành cách xa thân để cây được thông thoáng,cành cấp 3 cấp 4 tùy ý những không quá dày.

Tuy nhiên trên thực tế lại không được như vậy với,lúc mới trồng bưởi diễn số lượng 3 cành giàn khi bắt đầu phân nhánh,đan chéo nhau là có thể chấp nhận được. Số cành thứ cấp sẽ ở mức là 2 -3 theo nhiều hướng khác nhau,các cành nhỏ hơn thì tùy vào sức sinh trưởng của cây mà ta sẽ cắt tỉa dày hay mỏng sao cho cân đối và hợp lý nhất.

Đối với cây bưởi Diễn chiều cao tán thấp nhất ở mức 50cm,những cành thấp xà xuống rất dễ bị nấm bệnh tấn công khi mưa xuống và tưới nước thì nên cắt bỏ.

Lưu ý chung

Với những cành lớn sử dụng cưa, cành nhỏ thì sử dụng kéo cắt chuyên dụng để vết cắt gọn gàng,không trầy xước vỏ dẫn đến khuẩn và nấm bệnh xâm nhập,nếu cẩn thận hơn có thể khử trùng bằng cách ngâm dụng cụ cắt tỉa,tạo tán qua cồn 70 độ hoặc hơ qua lửa.

Sau khi cắt tỉa tạo tán xong sử dụng thêm nước vôi quét đều khắp bề mặt vết cắt. Sau đó cần có phương án phòng trừ sâu bệnh ngay khi ra chồi non điển hình là các loại rệp sáp,nhện đỏ…

Khi tỉa cắt nên cắt sát chân để phần thừa không bị tối,không được quá lạm dụng cần cân đối sao cho phù hợp với kích thước của cây,bởi nếu tỉa quá nhiều sẽ dẫn đến tình trạng “lợi bất cập hại”, khiến khả năng quang hợp của cây giảm xuống,từ đó mà sinh trưởng chậm lại.

1 COMMENT

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here